Dziś przedstawię Wam, jak zbudować taką stację domową. Powiem również, na co zwrócić uwagę i jakie funkcje powinna posiadać, aby pracowała niezawodnie, jak najdłużej i przede wszystkim, żeby była bezpieczna w eksploatacji.

Miejsce montażu

Jedną z pierwszych rzeczy, nad którymi powinniśmy się zastanowić, jest lokalizacja montażu stacji ładowania. Powinna ona być wybrana w taki sposób, aby wszystkie czynności związane z ładowaniem były zawsze bezpieczne. Podłączenie pojazdu powinno być możliwe bez użycia przedłużaczy lub bębnów kablowych. Stacja ładowania powinna być zatem zainstalowana w bezpośrednim sąsiedztwie miejsc parkingowych, które mają być zasilane.

Stację ładowania należy dobrać do warunków otoczenia. W miejscu jej pracy należy zapewnić odpowiednie oświetlenie. W zależności od miejsca instalacji i sposobu użytkowania, stacja ładowania powinna spełniać wymagania dotyczące czynników środowiskowych: wytrzymałości mechanicznej (ochrona przed uderzeniami, wandalizmem), odporności na warunki atmosferyczne (odpowiedni stopień ochrony, zakres temperatur pracy), promieniowanie UV, korozję, wibracje.

Zasilanie z domowej instalacji elektrycznej pozwala na zredukowanie niektórych komponentów, takich jak licznik energii czy ograniczniki przepięć (montaż stacji ładowania w LPZ 2,3).

Budowa wallboxa

Przykładowa instalacja punktu ładowania samochodów elektrycznych w bloku wspólnoty mieszkaniowej:

Sterownik ładowania

Sercem układu, czy też mózgiem stacji ładowania jest sterownik tutaj – sterownik CHARX SEC-1000. Odpowiada on za komunikację z pojazdem oraz nadzoruje proces ładowania. Opracowany zgodnie z normą IEC 61851-1 (Tryb 3, B i C) gwarantuje wysoką kompatybilność i bezpieczną pracę ze wszystkimi obecnie produkowanymi samochodami elektrycznymi.

Gniazdo i kable ładowania

Gniazda ładowania oraz kable ładowania AC oferowane przez Phoenix Contact dostępne są w wersjach jedno- i trójfazowych, dla prądów do 32A. Najszybsze ładowanie pojazdu uzyskamy poprzez sieć trójfazową, oczywiście przy prądzie 32A. Przeszkodą mogą być parametry naszej instalacji (np. za mała moc przyłączeniowa, przekrój przewodów, brak instalacji trójfazowej itp.).

Podczas ładowania pojazdu elektrycznego należy wziąć pod uwagę specjalne wymagania dotyczące procesu ładowania. Podczas ładowania pojazdu – trwającego nawet kilkanaście godzin – cały czas wykorzystywana jest bardzo duża moc elektryczna. Natomiast w przypadku, chociażby pralki, która ma również wysokie zużycie energii, trwa to tylko przez stosunkowo krótki czas (do podgrzania wody). W związku z tym instalacja pod stację ładowania, czyli odpowiednie przekroje przewodów i wyłączniki nadprądowe, powinna być dobrze przygotowana. Wyeliminuje to ryzyko przeciążenia instalacji, a w konsekwencji przegrzewania kabli i ryzyka wystąpienia pożaru

Stacja wyposażona w gniazdo (przypadek ładowania B)

Do podłączenia pojazdu EV ze stacją stosuje się przenośny kabel ładowania AC, posiadający wtyki z obu stron. Podczas ładowania wtyki blokowane są w gnieździe pojazdu i stacji.

Warto pamiętać, żeby stacja ładowania mogła awaryjnie odblokować wtyk podłączony do gniazda stacji w przypadku awarii zasilania. W przeciwnym razie spotka nas to, co spotkało prezesa Phoenix Contact Macieja Merka:

Funkcjonalność awaryjnego odblokowania wtyku może być już zaimplementowana w sterowniku ładowania (dodam, że wszystkie sterowniki CHARX już taką funkcjonalność mają) lub uzyskana dzięki specjalnym modułom odryglowania wtyku EM-EV-CLR-12V – 2903246.

Przyda się również sygnalizacja stanu stacji ładowania (gotowość, ładowanie, błąd itp.). Taką funkcjonalność zapewni nam gniazdo: EV-T2M3SO12-4P-R-BL-SET

Kabel podłączony na stałe do stacji ładowania (przypadek ładowania C)

W wersji C kabel ładowania jest na stałe podłączony do stacji ładowania. Jest to wygodniejszy sposób ładowania, ponieważ nie musimy korzystać z własnego, przenośnego kabla.

Monitorowanie prądu upływu

Ze względów bezpieczeństwa, każda instalacja elektryczna powinna być wyposażona w wyłącznik różnicowoprądowy.

Dzięki wykrywaniu minimalnych prądów upływu, powstałych na przykład wskutek drobnych uszkodzeń izolacji kabla urządzenie to odłącza niebezpieczne napięcie, chroniąc użytkownika przed poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi, a nawet śmiercią.

Szczególne znaczenie ma to w przypadku ładowania pojazdów elektrycznych, gdzie wskutek uszkodzenia izolacji kabla może pojawić się prąd upływu AC, a z powodu uszkodzenia prostownika w pojeździe elektrycznym – składowa stała prądu.

Dlatego zgodnie z normą IEC 61851-1 w instalacji stacji ładowania pojazdów elektrycznych, należy zastosować jedno z poniższych rozwiązań:

• Wyłącznik różnicowoprądowy typu B

lub

• Wyłącznik różnicowoprądowy typu A wraz z odpowiednim sprzętem zapewniającym wyłączenie zasilania w przypadku pojawienia się prądu różnicowego DC większego od 6 mA. Takim rozwiązaniem może być zastosowanie kombinacji monitora prądu upływu, sterownika i stycznika. Monitor prądu upływu (EV-RCM-6DC-WAT – 1309697) po wykryciu minimalnego stałego prądu (6mA) wysyła sygnał alarmowy do sterownika, a ten wyłącza stycznik, przerywając proces ładowania. Dzięki takiemu rozwiązaniu nie jest konieczne używanie drogiego wyłącznika różnicowoprądowego typu B.

Wszystkie sterowniki ładowania firmy Phoenix Contact zostały zaprojektowane tak, aby wspierać realizację obu tych opcji.

Pamiętajmy, że nie wszystkie wallboxy są wyposażone w wyłącznik różnicowoprądowy. A jeśli są to zwróćmy uwagę jakiego typu zabezpieczenie zastosowano. Jeśli wallbox posiada wyłącznik różnicowoprądowy typu A, to bez monitora prądu upływowego DC nie będziemy prawidłowo chronieni!

Pozostałe komponenty do budowy stacji ładowania

• Zasilacz 12 V, np. STEP3-PS/1AC/12DC/2.5/PT – służy do zasilania sterownika ładowania.
• Ochrona przed przepięciami – jeśli wallbox zasilany jest z domowej instalacji elektrycznej, w której znajduje się ogranicznik przepięć min. typ 2, a odległość „po kablu” jest mniejsza niż 10m – to naszej stacji nie ma potrzeby doposażać w dodatkowy ogranicznik przepięć. W przeciwnym przypadku należy zainstalować ogranicznik typu 2.
• Wyłącznik nadprądowy – typ w zależności od układu sieci i prądu obciążenia.
• Stycznik – typ w zależności od układu sieci i prądu obciążenia. Powinien być zgodny z normą IEC 60947-4-1, kategoria AC-1. Podczas normalnej pracy nigdy nie jest otwierany pod obciążeniem. W sytuacjach awaryjnych, np. utrata sygnału CP, norma IEC 61851-1 pozwala na jego otwarcie. Aby zwiększyć bezpieczeństwo można monitorować zestyki NO pod kątem ich zespawania.
• Dochodzą jeszcze złączki szynowe, dzięki którym realizujemy główne przyłącze zasilania oraz wszelkie połączenia wewnętrzne (jak np. rozprowadzenie zasilania urządzeń niskonapięciowych).

Dokładne schematy połączeń i konfiguracji można znaleźć w instrukcji obsługi sterownika do ładowania.

Więcej o kompletnym wyposażeniu stacji ładowania pojazdów elektrycznych dowiesz się na stronie www: Podzespoły do stacji ładowania dla elektromobilności | Phoenix Contact

Autor: Rafał Sypniewski
Menadżer Segmentu Rynku E-mobility, Phoenix Contact
email: rsypniewski@phoenixcontact.pl
www.phoenixcontact.pl

Artykuł Domowa stacja ładowania – budowa, komponenty i bezpieczne użytkowanie w praktyce pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Nowa seria VAL-SPP Safe Protection Plus spełnia wszystkie podwyższone wymagania, które wchodzą w życie od 2025 roku, z trzyletnim okresem przejściowym. Z tego względu w długoterminowych projektach wprowadzenie nowych modeli warto zaplanować już teraz. Dodatkowo zachętą powinny być same cechy nowych modeli zapewniające długotrwałe działanie oraz wysokie bezpieczeństwo.

Nowe modele VAL-SPP Safe Protection Plus to:

• Zgodnie z IEC 61643-11:2024:
  • wzmocniona izolacja, zapewnia wyższe bezpieczeństwo użytkownika i aplikacji,
  • zwiększona wytrzymałość na prądy zwarciowe,
  • większe odstępy izolacyjne, odległości pełzania pomiędzy obwodami.
    
• Jeżeli w instalacji wcześniej nie ma zabezpieczenia większego niż 315 A, nie ma potrzeby stosowania dodatkowego bezpiecznika, pozwala to na oszczędność miejsca i ekonomiczną instalację.
  
• Ochrona przed niedostatecznym wetknięciem przewodów.
  
• Szeroki zakres temperatur pracy -40 °C … 85 °C.
  
• VAL-SPP obejmuje aplikacje AC i DC dedykowane do aplikacji fotowoltaicznych o różnych napięciach znamionowych. Ofertę uzupełniają warianty do sieci o dużych wahaniach napięcia.

Prosta i bezpieczna instalacja

Budowa serii VAL-SPP charakteryzuje dobrą ochroną przeciwporażeniową i chroni przed niedostatecznym wetknięciem przewodów. Posiada zredukowany moment dokręcenia zacisków wynoszący 3 Nm, również dla przewodów o przekroju 25 mm² i większym co pozwala na zauważalnie łatwiejszy montaż.

Niezawodna ochrona systemu

Nowa seria oferuje dużą wytrzymałość dla niezawodnej ochrony. Wzmocniona izolacja zapewnia dodatkowe bezpieczeństwo użytkownika i systemu. Szybkie odłączenie gwarantuje wysoki poziom niezawodności.

Szeroki zakres zastosowań

Modele VAL-SPP obejmują aplikacje AC oraz DC dedykowane do aplikacji fotowoltaicznych. Solidna konstrukcja umożliwia instalację w trudnych warunkach, zakres temperatur pracy to aż -40 °C … 85 °C, montaż na wysokości do 5000 metrów. Brak potrzeby stosowania bezpiecznika do 315 A pozwala na oszczędność miejsca i ekonomiczną instalację.

Przydatne linki:

1. Folder z zestawieniem modeli AC i DC do aplikacji fotowoltaicznych
2. Nowy standard ochrony przed przepięciami

Autor: Radosław Gruszka – Menadżer Produktu, Phoenix Contact
email: rgruszka@phoenixcontact.pl
gsm: +48 532 95 03 39
www.phoenixcontact.pl

Artykuł Ograniczniki przepięć typu 2 zgodne z nowymi wymaganiami IEC 61643-11:2024 pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Szybkie i łatwe przyłączanie przewodów, bez użycia narzędzi

Bloki rozdzielcze i zasilające wyposażone w 4, 6, 12 i 18 punktów połączeniowych oraz pojedyncze złączki z dwoma punktami połączeniowymi do intuicyjnej i bezpiecznej instalacji są dostępne w jedenastu kolorach.

Bloki rozdzielcze są wewnętrznie połączone i są w stanie przenieść nawet do 76A z PTFIX 10… .
Dodatkowo bloki można łączyć ze sobą za pomocą standardowych mostków wtykowych z innych złączek, zapewniając ciągłość aplikacji.

Dodatkowo bloki rozdzielcze PTFIX zapewniają:

• Elastyczność realizacji aplikacji dzięki różnym możliwościom montażu: montaż na szynie DIN, montaż bezpośredni przez przykręcenie lub przyklejenie.
• Oszczędność miejsca do 50% na szynie DIN dzięki montażowi poprzecznemu.
• Intuicyjną i bezpieczną instalację dzięki przypisaniu do siebie przewodu i punktu połączeniowego za pomocą jednego z jedenastu dostępnych kolorów.
• Szybkie przyłączanie przewodów zarobionych lub drutów dzięki metodzie bezpośredniego montażu Push-in bez użycia narzędzi
• Możliwość pomiaru za pomocą wszystkich popularnych końcówek pomiarowych.

Szybki sposób na indywidualny rozdział potencjałów

Bloki rozdzielcze PTFIX oferują niezliczone możliwości kombinacji. Za pomocą nowych konfiguratorów online pomożemy Ci w stworzeniu indywidualnych bloków rozdzielczych. Z bloków rozdzielczych i zasilających o stałej liczbie biegunów oraz modułowych pojedynczych elementów można stworzyć indywidualny blok rozdzielczy. Za pomocą kilku kliknięć konfigurator skompletuje odpowiedni produkt w wybranym kolorze, o odpowiednim sposobie montażu i z wybranym nadrukiem. Bloki rozdzielcze PTFIX, łatwe tworzenie i łatwe zamawianie.

Kompaktowe złączki do rozdzielania potencjałów

Kompaktowe złączki rozdzielacza potencjałów oferują szereg możliwości zastosowania:

• Zasilanie 35 mm² za pośrednictwem sprawdzonego, bezobsługowego przyłącza śrubowego
• w połączeniu z beznarzędziowym oprzewodowaniem odczepów za pomocą łatwego i szybkiego połączenia Push-in

Za pomocą złączki szynowej PTRVB …-PV można realizować rozdzielacze potencjałów na nawet 32 przyłącza i za pomocą konfekcjonowanych mostków rozbudowywać je w bloki rozdzielcze. Zasilanie do 6 mm² i 37 A można realizować za pomocą rozdzielaczy potencjałów PTRVB …-FI. Do jednoznacznego oznaczenia potencjału są dostępne wersje np. w kolorze niebieskim i czerwonym.

Więcej informacji: phoenixcontact.pl/ptfix

Artykuł Bloki rozdzielcze PTFIX z połączeniem Push-in pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

CUTFOX CD to nożyce do przycinania kanałów instalacyjnych, korytek, pokryw oraz profili z tworzywa sztucznego.

Koryta kablowe wykorzystuje się w procesie prefabrykacji prawie wszystkich szaf sterowniczych – od tych małych aż po te duże. Najczęściej do ich docinania wykorzystujemy zwykły brzeszczot lub szlifierkę kątową, ale odbywa się to kosztem efektywności, komfortu pracy i bezpieczeństwa.

Zalety pracy z nożycami CUTFOX CD:

• Lekkie, energooszczędne i bezzadziorowe cięcie dzięki zastosowaniu ostrzy o specjalnej geometrii ostrzy i optymalnego przełożenia dźwigni
• Ergonomiczny, antypoślizgowy uchwyt połączony z blokadą ostrza gwarantuje bezpieczną pracę
• Podstawka z możliwością regulacji oraz ogranicznikiem 45° i 90° umożliwia precyzyjne cięcie
• Szerokość cięcia 75 mm
• Powrót sprężynowy

Więcej informacji: http://www.phoenixcontact.pl/narzedzia

Artykuł Nożyce do cięcia kanałów i koryt kablowych pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Jak uniknąć awarii, czy istnieje jakaś inna forma prewencji? 

System ImpulseCheck firmy Phoenix Contact – prognozuje czas życia SPD w oparciu o gromadzoną historię przepięć i prądów piorunowych, występujących w monitorowanych obwodach ograniczników przepięć.

Ograniczniki przepięć są istotnymi elementami prewencji, które mają wpływ na bezpieczeństwo wszelkich systemów zasilania/automatyki/IT/technologicznych. Stąd też wiedza o kondycji tak instalacji zasilającej, jak i ograniczników przepięć, ma istotny wpływ na dyspozycyjność funkcji technologicznych czy też ludzi.

Zewnętrzny moduł ImpulseCheck w instalacji ogranicznika pozyskuje sygnały pomiarowe z czujników oraz monitoruje styk sygnalizacji zdalnej ogranicznika.

Jak ImpulseCheck może predykcyjnie ograniczyć straty? 

System ImpulseCheck na bieżąco informuje, w jakiej kondycji znajdują się ograniczniki przepięć.
W czasie rzeczywistym wychwytuje on prądy udarów, a także przejściowe przepięcia odprowadzane przez SPD. Przy ich analizie korzysta z własnej aplikacji ImpulseAnalytics, dostępnej w Proficloud. To nierozłączny element systemu, który to właśnie analizuje stan tych urządzeń. Suma wszystkich zdarzeń przy znanym ograniczniku przepięć służy do oszacowania stanu rzeczywistego ogranicznika.

Kontrola ograniczników a rzeczywistość

Wszystkie z powszechnie używanych ograniczników przepięć, znajdujących się  w obwodach zasilania, są wyposażone wyłącznie w optyczne wskaźniki statusu. Problem w tym, że jeśli obecna jest informacja, że status jest „zielony”, to nie jest jasne, w jakim stanie rzeczywiście znajduje się urządzenie (czy nie znajduje się blisko granicy wytrzymałości). Nie można się również z niego dowiedzieć nic o szczególnych, osobliwych naprężeniach, do jakich dochodzi w aparacie, których źródłem mogą być prądy udarowe lub też przejściowe przepięcia. Z tego powodu kontrola wskaźnika przestaje być wystarczająca – bez odpowiednich urządzeń do monitoringu, nie da się przewidzieć, kiedy może nastąpić awaria/odłączenie aparatu chroniącego. Ogranicznik przepięć może ulec uszkodzeniu/odłączeniu już następnego dnia lub za kilka lat, jeśli ulegnie uszkodzeniu następnego dnia po kontroli optycznej wówczas do czasu wymiany wkładki na nową obiekt nie jest chroniony. Okresowa kontrola ograniczników przepięć (ang. SPD) nie rzadziej niż co 12 miesięcy jest wymagana norą PN-EN 62305-3.

Kontrola kondycji ogranicznika

Głównym zadaniem systemu ImpulseCheck jest określenie, w jakim stanie technicznym znajduje się ogranicznik przepięć, z którym jest on połączony. Należy jednak zaznaczyć, że jest to możliwe tylko wtedy, gdy zostały użyte w instalacji ograniczniki przepięć Phoenix Contact. W innym wypadku rola systemu będzie się sprowadzała wyłącznie do liczenia zdarzeń.

Wskaźnik kondycji, State of Health (SoH), informuje, jak wielka jest zdolność ogranicznika do działania. Wysyła również powiadomienia z sugestią jego wymiany. Robi to z na tyle dużym wyprzedzeniem, by dało się w porę zamienić urządzenie i uniknąć awarii. ImpulseCheck dokonuje obliczeń, bazując na danych o prądach udarowych oraz przepięciach przejściowych, które gromadził w systemie odkąd został zamontowany przy SPD oraz w oparciu o informacje związane z produktem.

Aplikacja ImpulseAnalytics prezentuje listę prądów przepięciowych występujących w każdym przewodzie systemu zasilania, razem z amplitudą, wielkością ładunku elektrycznego i energii właściwej. Aplikacja daje także możliwość prezentacji zdarzeń przy zastosowaniu wykresów. Użytkownik może pobrać dane w postaci pliku CSV.

Konfiguracja powiadomień i opcje tworzenia raportów

Warto wspomnieć też o innej istotnej funkcji ImpulseAnalytics – konfiguracji powiadomień. Użytkownik sam może określić, do kogo mają trafić określone informacje o zdarzeniach. Wystarczy utworzyć zbiór adresów e-mailowych, na które mają one być wysyłane. Po otrzymaniu wiadomości, można ją odczytać nie tylko na komputerach, ale również na urządzeniach mobilnych, takich jak smartphone czy tablet.

Możliwość nieustannego obliczania wskaźnika State of Health oraz korzystania z dokładnego raportu dotyczącego tego stanu, stanowi istotną korzyść dla użytkownika. Dzięki temu nie ma pilnej potrzeby aby samodzielnie sprawdzać, w jakiej kondycji znajdują się ograniczniki przepięć za każdym razem, gdy powinna mieć miejsce okresowa kontrola systemów ochrony odgromowej, co jest wymagane normą PN-IEC 62305-3.

Podsumowanie

Wraz z szybkim postępem cyfryzacji, dane o statusie i informacje o poszczególnych komponentach stają się coraz ważniejsze. System ImpulseCheck pozwala na monitorowanie w czasie rzeczywistym stanu ograniczników przepięć i zapewnia pełną informację dotycząca ich stanu technicznego (SoH). Ponadto, posiada on możliwości analityczne, co pozwala na podjęcie działań uprzedzających przed wystąpieniem awarii i jest to najwyższa forma prewencji: predykcja zdarzeń. A to skutkuje istotną poprawą dyspozycyjności jak i wydajności zwłaszcza wrażliwych systemów. Należy jednak pamiętać, że moduł ImpulseCheck musi mieć połączenie z chmurą. W przeciwnym przypadku system nie działa.

Więcej informacji: https://phoe.co/impulsecheck

Dla osób korzystających lub chcących skorzystać z ograniczników przepięć dostępny jest konkurs, w którym można wygrać ograniczniki przepięć typu 3 bardzo przydatne w domowych instalacjach AV: http://bit.ly/PxC-31

Artykuł Jak zdalnie sprawdzać ograniczniki przepięć? pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Kiedy ogranicznik jest zamontowany chroni on instalację, która podczas testu reprezentowana jest przez wyłącznik nadprądowy. Jak można zauważyć, kiedy ogranicznik został wyciągnięty i instalacja jest niechroniona konsekwencje dla sprzętu elektronicznego są poważne:

Dajemy się jednak zwieść pozornej korzyści wynikającej z kupna taniego wyrobu.

Tak jak na zdjęciu może wyglądać ogranicznik niewiadomego pochodzenia kupiony najtaniej „po kosztach”…

Należy pamiętać, że przy statystycznie najczęstszych wyładowaniach, które jak dotąd zmierzono, które miały wartość około 20kA 10/350µs, nie są w stanie nas chronić skutecznie.

Czy więc nadal będziemy spać w złudnym przekonaniu, że jest dobrze? Dlaczego stosując najtańsze ograniczniki przepięć zagraża się swojej instalacji? Ponieważ nikt ich nie sprawdza, a deklaracje nie są poparte potwierdzeniami z akredytowanego laboratorium. 

Kto wybiera ogranicznik przepięć, który nie posiada – zgodnie z PN-HD 60364-5-534:2016 – minimalnych wartości: dla SPD typu 1 I_imp nie mniej niż 12,5kA 10/350µs na jedno pole  oraz dla SPD typu 2 I_n nie mniej niż 5kA 8/20µs na jedno pole, ten naraża się na eksplozję/pożar wewnątrz szafy lub skrzynki zasilania. Szczególnie jednak ważnym jest by na stronie producenta był certyfikat ze wspomnianego laboratorium np. DEKRA/KEMA dla interesującego nas wyrobu, jeśli takiego nie ma wówczas bardzo możliwe, że podane parametry są jedynie deklarowane przez producenta, a rzeczywiste parametry są nawet kilkukrotnie słabsze. Może też istnieć ważny powód techniczny uniemożliwiający otrzymanie takiego świadectwa.

Szczególnie niska cena ogranicznika może być takim pierwszym ważnym ostrzeżeniem.

By być bezpiecznym stosuj ograniczniki przepięć, które posiadają potwierdzone parametry certyfikatem, dla przykładu popularne rozwiązania do ochrony małych obiektów T1/T2 od Phoenix Contact:

Osoby, które stosują lub są zainteresowane wysokiej jakości ogranicznikami przepięć Phoenix Contact zapraszamy do konkursu: http://bit.ly/PxC-31

Artykuł Kiedy ogranicznik przepięć może być niebezpieczny? pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Pamiętaj! To producent wybiera wartości prądu przy testach z zakresów podanych w tabeli.

Ograniczniki przepięć Phoenix Contact testowane są impulsami zaznaczonymi na czerwono:

Jak można zauważyć, podane zakresy są szerokie i na rynku jest dostępnych wiele certyfikowanych rozwiązań przy małych wartościach odpowiednich prądów, przy stosowaniu których obowiązkowa byłaby analiza ryzyka.
Pamiętaj! Wg PN-EN 60364-5-534 bezpieczna wartość I_imp dla SPD typu 1 zaczyna się od 12,5kA 10/350µs oraz dla SPD typu 2 I_n nie mniej niż 5kA 8/20 µs.

Poniżej certyfikowane popularne rozwiązania T1/T2 od Phoenix Contact:

Aby być bezpiecznym sprawdzaj, czy ograniczniki posiadają certyfikaty KEMA/DEKRA i/lub przy jakich wartościach były wykonywane testy.

Dla osób, które stosują lub są zainteresowane ogranicznikami przepięć Phoenix Contact zapraszamy do konkursu: http://bit.ly/PxC-31

Artykuł Czy wiesz, że klasa testu ograniczników przepięć wg PN-EN 61643-11 w zasadzie nic nie mówi? pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Duża ilość dostępnych produktów na rynku i wybieranie najtańszych rozwiązań czasem powoduje, że wiele osób nie pamięta o tym, co jest głównym celem zastosowania ogranicznika przepięć. Powinna nim być rzeczywista jak najlepsza ochrona, a nie ochrona na poziomie podstawowym, która jedynie spełnia wymagania norm. Po przeczytaniu tego artykułu będziesz wiedzieć jakie ma to praktyczne konsekwencje dla nieświadomego użytkownika końcowego.

Przykładem są dwa układy połączeń ograniczników, gdzie bezwiednie akceptujemy gorszą skuteczność ochrony.
Niedocenianym bohaterem jest układ 3+1.

Układ połączeń ograniczników 3+1, którego rodowód wywodzi się z układu sieci TT

Samo połączenie ograniczników może zawierać w sobie trzy elementy ograniczające albo ucinające przepięcia czy wręcz kombinowane, włączone pomiędzy trzy fazy a przewód neutralny oraz iskiernik separujący przewód neutralny od ochronnego. Ponieważ istnieje wiele niejasności w obszarze ochrony przed przepięciami, obecność iskiernika, którego funkcją jest separacja i ochrona tylko jednej izolacji, każe niektórym nazywać niepoprawnie układ 3+1 układem kombinowanym. To jest zwyczajny błąd w kontekście definicji z normy PN-EN 61643-11.

Dygresja: Obecność iskiernika w tym miejscu nie jest warunkiem dostatecznym dla uznania go jako kombinowany. Aby ogranicznik można było nazywać kombinowanym powinien posiadać element ograniczający przepięcia jak i element ucinający, połączone równolegle ze sobą czy to w układzie 4+0 czy też 3+1.

4+0 to połączenie, gdzie może nie być iskiernika, a wszystkie ograniczniki są przyłączone od poszczególnych faz i N bezpośrednio do PE.

Norma PH-HD 60364-5-534 dopuszcza zastosowanie układu połączeń 4+0 jak i 3+1 do ochrony układu sieci TN-S.

Jednakże dla użytkownika końcowego istnieje wymierna korzyść ze stosowania tylko układu 3+1 w sieciach pięcioprzewodowych TN-S. O ile poziom napięcia resztkowego pomiędzy dowolnym L a PE w obu układach może być praktycznie podobny (różnica ok. 180V, patrz przykład poniżej), to pomiary pokazują, że poziomy napięć resztkowych pomiędzy L a N w układzie 4+0 mogą być prawie DWA razy wyższe (ok. 900 V, jak pomiary pokazane poniżej) niż w 3+1.

Porównanie układów „3+1” vs. „4+0”

Pomiary na ogranicznikach dla systemu TN-S

układ 3+1	układ 4+0
Porównanie Ures pomiędzy L-PE
Porównanie  Ures pomiędzy L-N Ures 1300 V vs. 2160 V?!

Oznacza to tylko tyle, że stosując ograniczniki połączone w układzie 4+0 narażamy chronioną instalację na niepotrzebnie wysokie poziomy przepięć. A to może w istotny sposób ograniczać żywotność elementów instalacji.

W konsekwencji prowadzić to może do strat u końcowych użytkowników i wyższych kosztów dla firm ubezpieczających takie instalacje.

Konkluzja: Choć układ 3+1 jest bezpieczniejszy, mało kto zwraca na to uwagę, ponieważ cztery warystory są tańsze niż trzy z jednym iskiernikiem. W taki sposób cena czyni cuda… a koszt ponosi użytkownik końcowy.

Phoenix Contact będąc świadomym lepszych efektów ochrony oraz w trosce o użytkowników końcowych, od samego początku oferuje do ochrony sieci pięcioprzewodowych ograniczniki w układzie 3+1. Wyjątkowo, dla osób lubiących układ 4+0, Phoenix Contact ma w ofercie wykonanie ogranicznika w układzie 4+0.

Jeśli chcesz pogłębić wiedzę w zakresie ograniczników przepięć, zapraszamy na firmowego bloga. Znajdziesz tam informacje m.in. na temat norm kształtujących rynek dostępnych modeli ograniczników:
https://blog.phoenixcontact.com/marketing-pl/implikacje-osobliwosci-ogranicznikow-wg-normy-pn-en-61643-11/

Ograniczniki Phoenix Contact są dostępne w najpopularniejszych hurtowniach.
Wszystkie opisywane ograniczniki przepięć można znaleźć na stronie: www.phoenixcontact.pl

KONKURS:

Dla tych którzy wytrwali do końca artykułu, konkurs:

Osoby, które zamieszczą na fanpage’u Elektryka prąd nie tyka zdjęcie gotowej skrzynki z zamontowanym i dobrze widocznym ogranicznikiem przepięć firmy Phoenix Contact (z hashtagiem #phoenixcontact) mają szansę wygrać ogranicznik przepięć typu 3, który świetnie sprawdza się w ochronie domowego sprzętu elektronicznego:

UWAGA: Najlepszy sposób montażu to włożenie w pierwsze gniazdo przedłużacza, wówczas odbiorniki wpięte w kolejne gniazda będą chronione.

Pełny regulamin konkursu dostępny jest na stronie:
https://elektrykapradnietyka.com/regulamin-konkurs-PxC.pdf

Artykuł Jak małe oszczędności na ogranicznikach przepięć skracają życie sprzętu elektronicznego? pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.