W dniach 16-19 czerwca odbyły się jedne z największych ćwiczeń taktycznych Wojsk Obrony Terytorialnej, OGNISTA BURZA-26, będące częścią federacji ćwiczeń BURSZTYNOWY OBROŃCA-26. W przedsięwzięciu uczestniczy około 5 tys. żołnierzy, a główne działania prowadzą żołnierze 4 Warmińsko-Mazurskiej Brygady Obrony Terytorialnej, 5 Mazowieckiej Brygady Obrony Terytorialnej, 7 Pomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej oraz 8 Kujawsko-Pomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej.

Celem ćwiczenia jest sprawdzenie i potwierdzenie zdolności WOT do realizacji działań militarnych oraz wsparcia administracji publicznej i służb w sytuacjach kryzysowych. Każda z brygad wykonuje zadania na terenie swojego województwa. W ciągu czterech dni żołnierze zrealizowali szereg epizodów szkoleniowych we współpracy z przedstawicielami sektora energetycznego, policją, Państwową Strażą Pożarną, Strażą Graniczną oraz Morskim Oddziałem Straży Granicznej.

Jednym z pierwszych, kluczowych epizodów taktycznych było wsparcie Szpitala Powiatowego w Golubiu-Dobrzyniu. W wyniku symulowanych działań dywersyjnych placówka medyczna została całkowicie odcięta od stałych dostaw energii elektrycznej. W tej sytuacji kluczowe stało się natychmiastowe przywrócenie zasilania aby zapewnić ciągłość pracy personelu medycznego oraz bezpieczeństwo pacjentów.

Żołnierze 8. Kujawsko-Pomorska Brygada Obrony Terytorialnej wydzielili i dostarczyli w rejon obiektu Kontenerową Elektrownię Polową. To źródło zasilania awaryjnego zabezpiecza funkcjonowanie strategicznej infrastruktury. Dodatkowo skierowali na miejsce cysternę, która odpowiada za doraźne tankowanie elektrowni i zapewnia ciągłość jej pracy.

Przed wymagającym zadaniem stanęli także żołnierze 6 Mazowieckiej Brygady Obrony Terytorialnej. W ramach ćwiczenia wspierali służby podczas ewakuacji szpitala, udzielali pierwszej pomocy poszkodowanym oraz współdziałali z przedstawicielami sektora energetycznego przy przywracaniu zasilania w miejscowości Kowala-Stępocina.

W ramach scenariusza reagowania na zagrożenia dywersyjne, żołnierze 7 Pomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej wspierali służby w zabezpieczeniu rejonu działań, ochronie infrastruktury portowej oraz wykrywaniu i zatrzymywaniu osób powiązanych z grupami dywersyjno-rozpoznawczymi.

Podobne zadania realizowali żołnierze 5 Mazowieckiej Brygady Obrony Terytorialnej, którzy odpowiadali za ochronę Elektrowni Wodnej Dębe. W ramach działań wystawiono posterunki obserwacyjne, prowadzono patrole piesze i kołowe oraz obserwację z wykorzystaniem bezzałogowych statków powietrznych.

Kolejne epizody szkoleniowe realizowali żołnierze 8 Kujawsko-Pomorskiej Brygady Obrony Terytorialnej. Jednym z nich była ochrona zapory wodnej we Włocławku – jedynego tego typu obiektu na Wiśle, mającego istotne znaczenie dla bezpieczeństwa państwa. Działania prowadzono zarówno z lądu, jak i z wody oraz powietrza. Żołnierze patrolowali akwen z wykorzystaniem kutrów KH-200 i łodzi saperskiej ŁS-76, a sytuację monitorowano również za pomocą bezzałogowych statków powietrznych.

W programie ćwiczenia nie zabrakło także szkolenia ogniowego. Warunki pogodowe nie przeszkodziły terytorialsom 4 Warmińsko-Mazurskiej Brygady Obrony Terytorialnej i 5 Mazowieckiej Brygady Obrony Terytorialnej w zrealizowaniu w Giżycku strzelania z karabinków MSBS GROT, granatników przeciwpancernych RPG oraz uniwersalnych karabinów maszynowych.

Źródło: WOT

Artykuł Ochrona infrastruktury krytycznej podczas misji WOT OGNISTA BURZA-26 pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

17 maja 2021 r. doszło do jednego z największych i najbardziej spektakularnych incydentów w historii polskiej elektroenergetyki. W wyniku zdarzenia z systemu rzeczywiście wyłączono 10 z 11 bloków, co przełożyło się na nagłą utratę ok. 3640 MW mocy. Szczegółowy raport opublikowany przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE) wykazał, jak dokładnie doszło do tej sytuacji.

Materiał opracowany na podstawie ustaleń wewnętrznej Komisji Badania Zakłócenia w PSE

Przebieg zdarzenia

• Błąd człowieka: Podczas prac związanych z instalacją nowej automatyki w polu Ołtarzew, dyżurny stacji pomylił szafki sterownicze.
• Zwarcie: Wycofał blokadę zabezpieczającą, co doprowadziło do zadziałania uziemnika i wywołania zwarcia o charakterze łukowym.
• Reakcja systemu: Z powodu zwarcia nastąpił potężny spadek napięcia. Zabezpieczenia w samej Elektrowni Bełchatów zadziałały prawidłowo – aby chronić generatory przed uszkodzeniem, odłączyły od sieci pracujące bloki energetyczne.

Czynniki potęgujące awarię

• Ukryte wady: Skutki błędu ludzkiego zostały poważnie spotęgowane przez trudnowykrywalne wady samej stacji w Rogowcu.
• Problem z uziemieniem: Uziemienie stacji pochodzące z lat 80. okazało się niezgodne z pierwotnym projektem, przez co nie było w stanie odprowadzić tak dużego prądu zwarciowego.

Jak poradzono sobie z kryzysem?

Z perspektywy krajowej było to ogromne wyzwanie, ponieważ nagle z systemu ubyło blisko 10% ówczesnej mocy wytwórczej. Do katastrofy (blackoutu) jednak nie doszło, ponieważ Polskie Sieci Elektroenergetyczne natychmiast zareagowały:

1. Uruchomienie rezerw: Błyskawicznie aktywowano rezerwy wirujące w innych elektrowniach oraz uruchomiono generację w elektrowniach szczytowo-pompowych.
2. Pomoc zagraniczna: Uruchomiono awaryjny import energii elektrycznej z systemów sąsiedzkich (m.in. z Niemiec, Czech i Słowacji).

Jak przekazał za pomocą Twittera Konrad Purchała, Dyrektor Departamentu Zarządzania Systemem w PSE, łącznie Polska importowała 5,5 GW energii elektrycznej, z czego 3,5 GW nieplanowo:

Dzięki tym skoordynowanym działaniom braki mocy nie były odczuwalne dla indywidualnych odbiorców, a Elektrownia Bełchatów stopniowo przywracała swoje bloki do pracy jeszcze tego samego wieczoru. Całe zdarzenie podsumowano w oficjalnym podcaście PSE:

Awaria stacji elektroenergetycznej Rogowiec zwraca uwagę na konieczność dywersyfikacji źródeł energii [komentarz analityka]

Niedostępność elektrowni, odpowiadającej w danym momencie za 17% mocy krajowej, miałaby poważniejsze skutki, gdyby nie rezerwy mocy w elektrowniach krajowych i zagranicznych. Zdaniem ekspertów, awaria przypomina, jak istotny udział w zapewnieniu bezpieczeństwa dostaw ma udział Polski w zintegrowanym Europejskim Rynku Energii. Nie bez znaczenia jest także dalsza dywersyfikacja źródeł wytwórczych, budowa mniejszych jednostek gazowych i inwestowanie w OZE.

Tym razem z tak ogromnej awarii udało się wyjść bez większych konsekwencji. Eksperci z branży energetycznej przypominają jednak o konieczności zadbania o bezpieczeństwo energetyczne w Polsce.

– Problem stanowi przede wszystkim budowa tak dużych elektrowni. Sytuację uratowało relatywnie małe zapotrzebowanie na energię elektryczną w systemie oraz dostępność rezerw mocy w elektrowniach krajowych i zagranicznych. Gdyby nie to, awaryjne wyłączenie elektrowni odpowiadającej w danym momencie za 17% mocy w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym, mogłoby mieć poważniejsze skutki. To pokazuje, jak ważny jest dalszy rozwój połączeń transgranicznych, bez których stabilność dostaw mogłaby być zagrożona. Ale nie tylko. Po raz kolejny okazuje się, że konieczna jest dywersyfikacja źródeł energii, budowa mniejszych, elastycznych jednostek gazowych i dalszy rozwój OZE w Polsce – powiedział Kamil Maziarz, Portfolio Analyst z Axpo Polska.  

Problem z koncentracją mocy w dużych blokach

17 maja o godz. 16:34 doszło do zakłócenia na stacji elektroenergetycznej Rogowiec, czego efektem było wyłączenie 10 bloków Elektrowni Bełchatów o łącznej mocy 3640 MW. Dzięki reakcji służb, Krajowy System Elektroenergetyczny (KSE) pracował stabilnie i został zbilansowany przy użyciu elektrowni szczytowo-pompowych, dostępnej rezerwy w krajowych elektrowniach, a także międzyoperatorskiemu importowi z Niemiec, Czech i Słowacji.

– W ramach międzyoperatorskiej wymiany międzysystemowej importowaliśmy do 1400 MW energii elektrycznej. Niewykluczone, że bez wsparcia naszych sąsiadów doszłoby do ograniczenia dostaw energii. Awaria ta przypomina nam, jak istotny udział w zapewnieniu bezpieczeństwa dostaw ma udział Polski w zintegrowanym Europejskim Rynku Energii – dodaje Kamil Maziarz.

To nie pierwsza tego typu awaria, w której nagła niedostępność dużej mocy wymaga wzmożonych środków. Prawie rok wcześniej, w nocy z 21 na 22 czerwca 2020 r. ulewne deszcze doprowadziły do zalania elektrowni. Woda unieruchomiła taśmociągi z węglem, co spowodowało wyłączenie czterech bloków energetycznych. W tym samym czasie do awarii doszło też w innych elektrowniach, m.in. – Kozienice, Jaworzno czy Włocławek. Ograniczona przez żywioł produkcja nie była w stanie pokryć zapotrzebowania na energię, przez co jej cena na Rynku Bilansującym skoczyła do blisko 1300 zł/MWh. Tym razem, pomimo początkowego opublikowania cen w godzinach awarii na poziomie 1500 zł/MWh, ostatecznie zostały one skorygowane do wartości nieprzekraczających 370 zł/MWh.

Źródło: PSE/Axpo Polska

Artykuł Przyczyny i przebieg awarii na stacji elektroenergetycznej Rogowiec [17 maja 2021] pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Końcowy raport o blackoucie na Półwyspie Iberyjskim zawiera także opis przebiegu przywracania normalnej pracy systemu oraz rekomendacje działań, które pozwolą ograniczyć ryzyko wystąpienia podobnych awarii w przyszłości. Są one zbieżne z rekomendacjami tzw. pakietu antyblackoutowego, przygotowanego w Polsce przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne we współpracy z Ministerstwem Energii.

Nowy mechanizm awarii: Problemy z napięciem, a nie brak mocy w sieci

Awaria wystąpiła 28 kwietnia 2025 r. i objęła Hiszpanię, Portugalię oraz niewielki obszar Francji. Był to największy blackout w Europie od 20 lat i pierwszy spowodowany przez problemy napięciowe. Raport na ten temat został przygotowany przez panel ekspertów złożony z przedstawicieli operatorów systemów przesyłowych (OSP) z całej Europy, reprezentujących ich stowarzyszenia ENTSO-E, unijnej Agencję Współpracy Organów Regulacyjnych (ACER) oraz krajowych urzędów regulacyjnych (w Polsce jest nim Urząd Regulacji Energetyki). Przez prawie rok szczegółowo badali oni dostępne dane pomiarowe, przebieg awarii i proces przywracania systemu do normalnej pracy.

Według ustaleń panelu eksperckiego awaria nie była skutkiem pojedynczego zdarzenia, lecz serii wspóldziałających czynników, które doprowadziły do niekontrolowanego wzrostu napięcia w sieci, co z kolei spowodowało automatyczne odłączanie kolejnych elementów tworzących system, a w efekcie do jego załamania.

Kluczowe czynniki wskazane w raporcie:

1. Gwałtowny wzrost napięcia: Seria oscylacji i nagłych skoków napięcia w południowej Hiszpanii doprowadziła do automatycznego odłączenia jednostek wytwórczych.
2. Brak elastyczności OZE: Instalacje fotowoltaiczne pracowały ze sztywnym współczynnikiem mocy (fixed power factor), co uniemożliwiło im elastyczne wsparcie regulacji napięcia w krytycznym momencie.
3. Masowe odłączenia mikroinstalacji: Inwertery w małych instalacjach prosumenckich, reagując na przepięcia, odłączały się kaskadowo, gwałtownie zwiększając zapotrzebowanie netto, któremu system przesyłowy nie był w stanie sprostać.
4. Niedostateczna koordynacja: Raport punktuje luki w monitorowaniu parametrów sieci w czasie rzeczywistym oraz niewykorzystanie dostępnych zasobów (np. dławików), które mogłyby stłumić wzrost napięcia, gdyby zostały aktywowane szybciej.

Eksperci zarekomendowali szereg działań, które powinni podjąć operatorzy, urzędy regulacyjne i wytwórcy, by ograniczyć ryzyko wystąpienia podobnych awarii w przyszłości. Są wśród nich m.in. nowe wymagania dotyczące zarządzania napięciami przez urządzenia przyłączone do systemu czy udoskonalanie planów obrony i odbudowy systemu. Pełny raport jest dostępny na stronie ENTSO-E.

Krótko po awarii na Półwyspie Iberyjskim PSE wraz z Ministerstwem Energii przygotowały zestaw rekomendacji, przedstawionych Komitetowi Ekonomicznemu Rady Ministrów jako pakiet antyblackoutowy. Są one zbieżne z rekomendacjami zawarte w raporcie ENTSO-E, a także szereg innych rozwiązań. Najważniejszy element pakietu to dążenie do pełnej obserwowalności warunków pracy systemu dzięki uzyskaniu danych pomiarowych z każdego puntu sieci w trybie on-line. Operatorzy sieciowi muszą także uzyskać zdolności do zarządzania wszystkimi zasobami wpływającymi na pracę sieci – dotychczas wystarczało zarządzać kilkunastoma kluczowymi elektrowniami, dziś system tysiące rozproszonych źródeł i ponad milion prosumentów. Zawodowi uczestnicy rynku energii muszą informować operatorów sieciowych o swoich planach pracy oraz dostosowywać poziom generacji do zawartych kontraktów. Jeśli nie ma zbytu na energię, powinny ograniczyć produkcję, informując o tym operatorów systemów elektroenergetycznych. Wspieramy także reformę procesu przyłączeniowego. Niedawno Sejm przyjął aktualizację ustawy Prawo energetyczne w tej sprawie.

Kluczowe rekomendacje, które PSE i inne europejskie OSD zamierzają wdrożyć, aby uniknąć podobnych scenariuszy:

• Rewizja procedur operacyjnych: Konieczne jest dostosowanie przepisów tak, aby źródła odnawialne (oparte na energoelektronice) aktywnie uczestniczyły w regulacji napięcia, a nie były tylko „pasywnymi” dostawcami mocy.
• Automatyzacja i monitoring: Systemy muszą dysponować narzędziami do dynamicznej kontroli napięcia, zdolnymi reagować w milisekundach, a nie minutach.
• Standardy dla inwerterów: Analiza wykazała, że ustawienia zabezpieczeń nadnapięciowych w falownikach wymagają ujednolicenia, aby zapobiec ich jednoczesnemu, masowemu wypadaniu z sieci.

Kluczowym elementem pakietu antyblackoutowego są także dodatkowe wymagania wobec urządzeń elektrotechnicznych w aspekcie cyberbezpieczeństwa, w tym konieczność certyfikacji i objęcia ich nadzorem wyspecjalizowanych służb. Jak może się skończyć brak dbałości o cyberbezpieczeństwo pokazały ataki hakerskie z końca grudnia 2025 r., których skutki niektóre instalacje nadal odczuwają.

Część z tych zaleceń jest już wdrażana przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne, np. wspomniana reforma przyłączeń czy osiągnięcie pełnej zdolności operacyjnej przez Narodowe Centrum Analiz Energetycznych. Trwają także analizy dotyczące nowych usług systemowych związanych z zapewnieniem odpowiednich parametrów pracy sieci, a PSE zapowiedziały, że jeszcze w tym roku przedstawi mapę drogową rynku energii, która będzie uwzględniać ten element.

Więcej o pakiecie antyblackoutowym można znaleźć w prezentacji na stronie PSE.

Źródła: PSE, ENTSO-E.

Artykuł Czego uczy nas iberyjski blackout? Raport końcowy obnaża słabe punkty nowoczesnych sieci pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Z informacji opublikowanych przez stołecznego operatora systemu dystrybucyjnego Stromnetz Berlin wynika, że bezpośrednią przyczyną blackoutu był pożar mostu kablowego biegnącego nad kanałem Teltow w dzielnicy Lichterfelde. Płomienie uszkodziły kilka kabli wysokiego i średniego napięcia, odcinając kluczowe połączenia sieciowe zasilające dużą część południowego Berlina. Pożar został ugaszony, ale rozległe uszkodzenia infrastruktury elektrycznej wymuszają czasochłonne prace naprawcze.

Pożar wybuchł w sobotę około godziny 6:00 rano w strategicznym punkcie przesyłowym, którym przebiegają linie wyprowadzające moc z elektrowni gazowej Lichterfelde. Według oświadczenia operatora sprawcy użyli ładunków zapalających, aby trwale uszkodzić połączenia kablowe.

Do ataku przyznała się lewicowa grupa ekstremistyczna “Vulkangruppe”, swoje działanie motywując walką z “przemysłem kopalnym” i niekontrolowaną cyfryzacją (rozbudowa centrów danych AI). To ta sama grupa, która w 2024 r. była odpowiedzialna za atak na sieć zasilającą niemiecką fabrykę Tesli pod Berlinem.

Incydent nad kanałem Teltow wymusił natychmiastowe wyłączenie uszkodzonego odcinka. Ze względu na mroźną aurę i temperatury poniżej 0°C, sytuacja stała się krytyczna dla odbiorców korzystających z miejskiej sieci ciepłowniczej, której pompy i systemy automatyki są zasilane energią elektryczną z lokalnej sieci.

Zakres zniszczeń infrastruktury energetycznej:

• Doszczętnie spalone zostały trzy linie kablowe wysokiego napięcia 110 kV,
• Uszkodzeniu uległo dziesięć linii średniego napięcia 10/20 kV,
• Zniszczone trasy kablowe na moście, co uniemożliwia proste „przełączenie” obciążeń na inne nitki.

Operator podkreśla, że ze względu na rozległe uszkodzenia kabli oraz trudne warunki pogodowe (śnieg i mróz) prace naprawcze przebiegają wolniej niż pierwotnie zakładano, co tłumaczy przedłużenie terminu pełnej odbudowy zasilania. Pełne przywrócenie dostaw energii może potrwać do czwartku 8 stycznia. Na miejscu jest ponad 100 monterów i techników, którzy pracują w systemie zmianowym 24/7.

Główne trudności i wyzwania podczas naprawy to:

1. Niskie temperatury: Utrudniają one prace ziemne i montaż muf kablowych na nowych odcinkach przewodów (wymagane są specjalne namioty grzewcze). Kable 110 kV wymagają niezwykle precyzyjnego montażu muf w warunkach wysokiej czystości i odpowiedniej temperatury, co przy obecnych mrozach w Berlinie stanowi największe wyzwanie inżynieryjne.
2. Konieczność wymiany całych sekcji: Ze względu na stopień degradacji izolacji XLPE (polietylen sieciowany) pod wpływem wysokiej temperatury pożaru, konieczna jest wymiana całych odcinków magistrali, a nie tylko ich punktowa naprawa.

Jeszcze przed fizyczną naprawą spalonych kabli operator podejmuje próby tymczasowego „przepinania” obciążeń na inne stacje (Umspannwerke), co pozwoliło przywrócić zasilanie u części odbiorców.

Aktualizacja: Zarządzanie kryzysowe i pomoc mieszkańcom Berlina

Choć udało się przywrócić zasilanie do 14 tys. odbiorców to pozostałe 31 tys. domów i tysiące firm muszą czekać na usunięcie awarii do czwartku. Sytuację pogarszają mrozy i paraliż komunikacyjny.

Sabotaż na moście kablowym nad Kanałem Teltow uderzył nie tylko w odbiorców indywidualnych, ale sparaliżował kluczowe systemy miejskie:

• Kolej S-Bahn i regionalna: Wstrzymano ruch na liniach S1 (między Zehlendorf a Wannsee) oraz S7 (między Charlottenburg a Poczdamem). Powodem jest brak zasilania systemów sterowania ruchem (nastawni). Wprowadzono komunikację zastępczą.
• Edukacja: Ponad tuzin szkół w dzielnicy Steglitz-Zehlendorf pozostanie zamkniętych co najmniej do środy. Dla dzieci, których rodzice nie mogą zapewnić opieki, zorganizowano świetlice awaryjne w innych placówkach.
• Łączność: Policja ostrzega przed możliwymi przerwami w działaniu telefonii komórkowej i stacjonarnej na dotkniętym obszarze.

Władze dzielnicy oraz organizacje pomocowe (m.in. Niemiecki Czerwony Krzyż) uruchomiły szeroko zakrojone działania wspierające:

• Schroniska awaryjne: Otwarto punkty noclegowe i ogrzewalnie (m.in. w Cole Sports Center i ratuszu w Zehlendorf), gdzie mieszkańcy mogą się ogrzać, otrzymać ciepły posiłek oraz naładować telefony.
• Punkty kontaktowe (Emergency Call Centres): Straż pożarna wyznaczyła specjalne lokalizacje (m.in. Mexikoplatz, dworzec S-Bahn Wannsee), gdzie w razie awarii sieci telefonicznej można osobiście zgłosić nagły wypadek.
• Bezpieczeństwo: Na ulice skierowano dodatkowe 300 funkcjonariuszy policji. Zwiększono liczbę patroli, zwłaszcza po zmroku, a wybrane obszary są doświetlane za pomocą mobilnych masztów oświetleniowych.

Straż pożarna wydała kategoryczny zakaz używania gazowych grzejników wewnątrz pomieszczeń oraz apeluje o szczególną ostrożność przy używaniu świec. Mieszkańcy są proszeni o sprawdzanie, czy ich sąsiedzi – zwłaszcza osoby starsze i wymagające opieki – nie potrzebują pomocy w związku z niedziałającym ogrzewaniem.

Źródła: Kryzysowa strona operatora Stromnetz Berlin, berlińska Straż Pożarna, Urząd Miasta berlin.de

Artykuł Podpalenie mostu kablowego w Berlinie przyczyną kilkudniowego blackoutu w stolicy Niemiec pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Poza oczywistym wygaszaniem oświetlenia ulicznego modyfikowano oprawy stosując specjalne osłony (maskownice), które kierowały wąski strumień światła bezpośrednio na ziemię i uniemożliwiając jego emisję w górę, a w budynkach stosowano wyłączniki drzwiowe (stykowe), które automatycznie odłączały obwód oświetlenia w momencie otwarcia drzwi zewnętrznych.

Ciekawostką rynkową z tamtego okresu były żarówki produkowane m.in. przez amerykański Westinghouse. Zamiast modyfikować swoje lampy, użytkownik mógł wkręcić w oprawę taką “specjalistyczną” żarówkę zaciemnieniową. Jej bańka była pokryta czarną nieprzezroczystą powłoką, a światło wydobywało się jedynie przez niewielki, matowy punkt na czole żarówki. Dzięki temu oświetlała pomieszczenie bardzo słabo i kierunkowo – na tyle, by dało się poruszać po domu, a jednocześnie dając zbyt mało światła, aby było ono widoczne z zewnątrz.

Co ciekawe, takie żarówki były standaryzowane przez Departament Wojny Stanów Zjednoczonych (jak widać na opakowaniu) i traktowane jak element obrony cywilnej, podobnie jak maski przeciwgazowe czy zaciemniające zasłony.

Po wojnie wiele z nich trafiło do piwnic i warsztatów, gdzie pełniły funkcję oświetlenia kierunkowego i ceniono je za to, że nie oślepiały lub nie zdradzały obecności światła na zewnątrz.

Artykuł Czarna żarówka Westinghouse z okresu II wojny światowej pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Artykuł Ostatnie chwile przed blackoutem w Czechach pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Gniazda bocianów białych umieszczone na słupach wysokiego napięcia są obecnie częścią krajobrazu Portugalii. Populacja ptaków, które w latach 80. ubiegłego wieku były gatunkiem zagrożonym wyginięciem, została odbudowana m.in. dzięki polityce wsparcia Krajowej Sieci Energetycznej (pt. Redes Energéticas Nacionais – REN). Według danych operatora gniazda zainstalowane na słupach energetycznych stanowią obecnie co najmniej 25% siedlisk bociana białego w Portugalii.

Przełomowym momentem, który wyznaczył tory nowej polityki sektora energetycznego wobec ptaków był incydent z 9 maja 2000 r., kiedy to bocian uderzając w linię energetyczną w Figueira da Foz spowodował kilkugodzinną przerwę w dostawach prądu. Blackout objął wówczas tereny na południe od miejsca zdarzenia, w tym stołeczną Lizbonę, południowy brzeg Lizbony, Alentejo i Algarve. Ówczesny premier António Guterres wszczął dochodzenie w celu zbadania przyczyn awarii, która dotknęła wówczas niemal połowę kraju.

Jak twierdzą rzecznicy REN, wszystko zaczęło się od porażenia bociana prądem na słupie wysokiego napięcia 327, znajdującym się w pobliżu Figueira da Foz, przy którym system automatyki zabezpieczeniowej w sposób „niewytłumaczalny” nie wykrył zwarcia, co pociągnęło za sobą dalsze konsekwencje.

Nowe środki ostrożności

Po awarii zasilania z 2000 roku w całym systemie wdrożono prace konserwacyjne, nowe procedury i środki ostrożności, takie jak instalacja elementów odstraszających ptaki, aby trzymać je z dala od najbardziej wrażliwych obszarów sieci. Wtedy też zaczęto montować specjalne platformy, które służą jako miejsca gniazdowania w „bezpieczniejszych” miejscach na słupach.

Na przestrzeni lat opracowano metody odstraszania bocianów od kluczowych elementów infrastruktury energetycznej. Jednak w niektórych bardziej krytycznych lokalizacjach, w pobliżu pól uprawnych, bociany nadal się pojawiają, co może narażać ich życie i wpływać na jakość usług operatora sieci.

W ciągu 20 lat bociany były drugą co do wielkości przyczyną zakłóceń na liniach REN (pierwszą przyczyną były wyładowania atmosferyczne). Z tego powodu instalacja urządzeń zapobiegających lądowaniu i gniazdowaniu dużych ptaków zapobiega i minimalizuje ryzyko porażenia prądem ptaków na słupach linii wysokiego i średniego napięcia. Urządzenie przeciw gniazdowaniu jest zbudowane z bardzo trwałych, odpornych na warunki atmosferyczne elementów ze stali nierdzewnej A2.

Źródło: theportugalnews.com

Artykuł Kolonie bocianów na słupach WN w Portugalii pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Na niektórych obszarach występują utrudnienia w korzystaniu z telefonii komórkowej.

Obszar masowych awarii obejmuje większość województwa pomorskiego i wschodnią część zachodniopomorskiego. Rano 12 stycznia operator sieci zarejestrował 42799 odbiorców bez prądu i 1607 niezasilonych stacji.

Działania naprawcze koordynowane są wykorzystaniem systemu łączności krytycznej TETRA, który działa bez zakłóceń.

Sytuację cały czas komplikuje niekorzystna pogoda, utrzymujące się w części lokalizacji opady śniegu, oraz utrudniony dojazd do miejsc wykonywania napraw sieci elektroenergetycznej. Niebezpieczeństwo stwarza m.in. zalegający na drzewach ciężki śnieg, który może powodować ich przewrócenie.

Źródło: Energa Operator

Artykuł Masowe awarie sieci energetycznej podczas śnieżycy na Pomorzu pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Lawa z wulkanu Sundhnúkur, który wybuchł na Islandii w ciągu ostatniego roku już siódmy raz, jest stałym zagrożeniem dla infrastruktury wyspy, również elektroenergetycznej. Po ostatniej erupcji 20 listopada 2024 linia przesyłowa Svartsengislína 1 (132 kV), która łączy miasteczko Grindavik z elektrownią geotermalną Svartsengi, została wyłączona z eksploatacji z powodu gorącej lawy wdzierającej się pod linię.

Sytuacja jest o tyle trudna, że płynąca lawa uniemożliwiała naprawę linii aż do dzisiaj. Od czwartku służby energetyczne wyspy zbierały niezbędny sprzęt i zapowiedziały, że obserwują sytuację, ale proces naprawy zajmie kilka dni. Wszystko zależało od tego, czy erupcja wyhamuje lub całkowicie się zatrzyma. 

W okolicy słupów usypano wał zagradzający przepływ gorącej lawy, a strażacy zajęli się jej chłodzeniem.

Obecnie trwają prace nad przywróceniem zasilania Grindaviku, skąd większość mieszkańców została ewakuowana. Celem jest uruchomienie linii tak szybko, jak pozwolą na to warunki, ale priorytetem jest maksymalne bezpieczeństwo podczas prac – podkreśla islandzki operator.

Nowe konstrukcje wsporcze mają podnieść przewody o 12-14 metrów.

Źródło: Landsnet

Artykuł Wyłączenia na Islandii po erupcji wulkanu Sundhnúkur pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Artykuł Tesla z agregatem w Kijowie, Ukraina pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.