Zakaz wprowadzania do obrotu tradycyjnych świetlówek fluorescencyjnych sprawił, że modernizacja oświetlenia z tematu „na przyszłość” stała się realnym wyzwaniem tu i teraz. U wielu właścicieli budynków, firm czy instytucji decyzja o wymianie źródeł światła rodzi jednak liczne pytania dotyczące prawidłowego przeprowadzenia instalacji, bezpieczeństwa, zgodności produktu czy znaku CE. Poniżej rozwiewamy wątpliwości dot. wymiany istniejących świetlówek liniowych na zamienniki Philips LED od Signify.

Unijna dyrektywa RoHS = koniec ery oświetlenia fluorescencyjnego

Od 24 sierpnia 2023 roku nie można stosować świetlówek T5 oraz T8 do ogólnych celów oświetleniowych. Ten zakaz wprowadziła dyrektywa unijna w sprawie ograniczenia stosowania substancji niebezpiecznych (RoHS) w nowym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Tym samym niezbędna do działania tradycyjnych świetlówek rtęć stała się symbolem technologii, która nie pasuje już do współczesnych wymagań regulacyjnych (zwłaszcza środowiskowych).

Jaki jest efekt tego zakazu? Ogromna liczba istniejących instalacji wymaga modernizacji – a firmy muszą podjąć decyzję, na co wymienią fluorescencyjne źródła światła. Istotne jest to, by rozwiązanie zostało odpowiednio dobrane nie tylko do bieżącej instalacji, ale również wymagań i budżetu klienta. Dostępne są 3 główne opcje, takie jak:

• wymiana świetlówek liniowych na zamienniki LED,
• modernizacja z wykorzystaniem opraw LED,
• modernizacja z wykorzystaniem inteligentnych systemów zarządzania.

Jak Signify zapewnia bezpieczną modernizację oświetlenia? Zgodność produktów

Korzystając z oferty produktów Philips LED od Signify, możesz zdecydować się zarówno na wymianę i modernizację źródeł światła, jak i przejście na zintegrowane systemy oświetlenia. Dostarczane przez nas źródła LED są zgodne z uznawanymi na całym świecie normami bezpieczeństwa (np. Międzynarodowej Komisji Elektrotechnicznej), a jednocześnie spełniają normy unijnych dyrektyw dotyczących:

• bezpieczeństwa elektrycznego i fotobiologicznego (dyrektywa niskonapięciowa LVD),
• kompatybilności elektromagnetycznej (dyrektywa EMC dot. niegenerowania zakłóceń elektromagnetycznych, które mogłyby wpływać na inne urządzenia oraz braku podatności na takie zakłócenia)
• projektowania ekologicznego produktów związanych z energią (dyrektywa ErP),
• ograniczenia stosowania substancji niebezpiecznych (dyrektywa RoHS),
• bezpieczeństwa i zdrowia, kompatybilności elektromagnetycznej i efektywnego wykorzystania widma radiowego (dyrektywa RED).

Tuby LED zostały z kolei przetestowane i zatwierdzone przez niezależne laboratorium zewnętrzne zgodnie z normą EN/IEC 62776, która bezpośrednio dotyczy dwustronnie zasilanych tub LED przeznaczonych do wymiany świetlówek liniowych. Norma określa wymagania w zakresie bezpieczeństwa, wymiany, metody i warunków badań oraz wymagań dot. informacji i oznakowania, które są niezbędne do wykazania zgodności.

Dopuszczalne sposoby wymiany świetlówek na LED

W jaki sposób można zamienić istniejące świetlówki na źródła LED? Wyróżniamy dwa główne sposoby:

1. Wymiana 1:1 z zachowaniem statecznika

W tym scenariuszu istniejący statecznik pozostaje elementem instalacji, a świetlówka fluorescencyjna zostaje zastąpiona kompatybilną tubą LED. Ta forma modernizacji nie zmienia konstrukcji oprawy.

2. Podłączenie zasilania bezpośrednio do napięcia sieciowego z ominięciem statecznika

W tym przypadku statecznik zostaje usunięty z obwodu, a zasilanie doprowadzane jest bezpośrednio do tuby LED. Takie rozwiązanie eliminuje przyszłe koszty związane z konserwacją statecznika i może zwiększyć wydajność systemu, przez co stanowi bardziej optymalny wybór.

Oba sposoby są dopuszczalne – jednak pod warunkiem, że instalacja zostanie wykonana zgodnie z lokalnymi przepisami elektrycznymi oraz instrukcją instalacji.

Czy wymiana świetlówek to „istotna modyfikacja”?

Pojęcie istotnej modyfikacji zostało szczegółowo opisane w tzw. Blue Guide dotyczącym wdrażania unijnych przepisów dotyczących produktów. Zgodnie z wytycznymi tego typu istotna modyfikacja ma miejsce wtedy, gdy:

• zmienia charakter zagrożeń związanych z produktem lub
• wzrasta poziom ryzyka (np. porażenia prądem, pożaru, obrażeń czy zakłóceń elektromagnetycznych).

Sama wymiana świetlówki fluorescencyjnej na źródła LED marki Philips od Signify (zarówno z zachowaniem statecznika, jak i z jego pominięciem) nie jest uznawana za istotną modyfikację – o ile instalacja została wykonana zgodnie z instrukcjami producenta. W takim przypadku oprawa nadal spełnia swoją pierwotną funkcję, a poziom ryzyka nie ulega zwiększeniu.

Czy modernizacja oświetlenia wpływa na znak CE?

Znak CE umieszczany jest na produktach wprowadzanych na rynek Unii Europejskiej. Stanowi deklarację producenta, że dany produkt jest zgodny ze wszystkimi obowiązującymi przepisami unijnymi (pod warunkiem, że jest używany zgodnie z przeznaczeniem i specyfikacją).

Wątpliwości budzi jednak fakt, czy przy wymianie świetlówek musi być nadawany nowy znak CE. Zgodnie z przepisami nowe oznakowanie CE jest wymagane, gdy produkt został wycofany z rynku, poddany znaczącym zmianom, a następnie ponownie wprowadzony do sprzedaży.

Nowy znak CE oprawy oświetleniowej nie jest więc niezbędny przy wymianie świetlówek na energooszczędne tuby LED marki Philips od Signify. Nie ma w tym zakresie znaczenia również, czy statecznik zostanie zachowany, czy pominięty. W tej drugiej sytuacji istotne jest jednak to, by modernizacja odbywała się w miejscu użytkowania i oprawa pozostawała w użyciu przez tego samego właściciela – czyli nie można jej sprzedać lub przekazać nowemu właścicielowi.

Tuby LED Philips od Signify – modernizacja bez ryzyka

Modernizacja oświetlenia poprzez wymianę świetlówek fluorescencyjnych to dzisiaj konieczność, ale z tubami LED Philips można przeprowadzić ten proces bezpiecznie oraz sprawnie. Zarówno wymiana 1:1, jak i instalacja z pominięciem statecznika pozostają zgodne z obowiązującymi normami, jeśli wykonuje je wykwalifikowany instalator według zaleceń producenta.

Co więcej, taka modernizacja nie jest traktowana jako istotna modyfikacja oraz nie wymaga nadawania nowego znaku CE. Dzięki temu możesz bez obaw przejść na nowoczesne, energooszczędne LED-y, zyskując niższe koszty eksploatacji, większą niezawodność i pełną zgodność z unijnymi regulacjami.

Dowiedz się więcej o modernizacji oświetlenia z wykorzystaniem tub LED marki Philips od Signify z naszego Whitepaper:
>> Modernizacja oświetlenia na LED: Najczęściej zadawane pytania dotyczące zgodności produktu i znaku CE.

Artykuł Tuby LED zamiast świetlówek fluorescencyjnych: bezpieczeństwo, znak CE i zgodność produktów Philips od Signify pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Artykuł 10. czerwca świętuj z nami Międzynarodowy Dzień Elektryka pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Artykuł Doświetlenie miejsca pracy pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Artykuł Liniowy przedłużacz światła pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Czym jest obecnie klasa energetyczna A?

Niewiele produktów oświetleniowych klasyfikuje się dziś w klasie A. Po tym, jak w 2021 r. Komisja Europejska zmieniła kryteria oznaczania energooszczędności i większość urządzeń, które dawniej oznaczano pierwszymi literami alfabetu, obecnie występuje w kategorii F i G. Zrezygnowano też z symboli plusów, ponieważ dezorientowały one klientów. Dziś najbardziej energooszczędne produkty są oznaczane po prostu literą A, jednak warunki, jakie trzeba spełnić, aby produkt trafił do tej kategorii są bardzo wymagające.

Przejście na bardzo efektywne oświetlenie LED pozwala na znaczne ograniczenie zużycia energii szczególnie w obiektach, które wymagają całodziennego oświetlenia – w przemyśle, magazynach, biurach, szkołach i sklepach. Przekonaliśmy się o tym podczas zlecenia wymiany starych świetlówek liniowych na najnowsze tuby Philips MASTER LEDtube UE 1200mm UE T8 11.9W w budynku szkoły podstawowej:

Philips MASTER LEDtube Ultra Efficiency w liczbach

W świetle tych informacji wprowadzenie na rynek wysoce energooszczędnych tub LED klasy A okazuje się niemałym osiągnięciem. Przyjrzyjmy się parametrom technicznym Philips MASTER LEDtube Ultra Efficiency T8:

• są w stanie świecić przez 100 000 godzin, a więc ponad 3-krotnie dłużej niż standardowe tuby LED,
• świecąc, zużywają 44% mniej energii niż standardowe tuby LED,
• działają ze skutecznością świetlną 210 lm/W, co czyni je bezkonkurencyjnymi na rynku.

Liczby te przekładają się na mniejsze zużycie energii i znaczące ograniczenie emisji CO2. Szacujemy, że wymiana instalacji składającej się ze 100 tub LED na tuby LED Philips klasy A może przełożyć się na 3353 PLN oszczędności w skali roku. Warto zaznaczyć, że punktem odniesienia dla tych wyliczeń były standardowe tuby LED Philips CorePro LEDtube. Jeśli modernizacji poddamy przestarzałą instalację wykorzystującą technologię fluorescencyjną, zyski z inwestycji będą jeszcze większe, ponieważ tuby Philips LED klasy A pobierają 70% mniej energii niż świetlówki konwencjonalne.  

Przykładowe scenariusze modernizacji oświetlenia z wykorzystaniem tub Philips LED klasy A

Najnowsze tuby Philips LED wizualnie niczym nie różnią się od klasycznej świetlówki T8. Różnicę poczujemy dopiero, gdy weźmiemy produkt do ręki – wtedy okaże się, że tuba wykonana jest z plastiku, dzięki czemu może być stosowana w miejscach, w których ze względów bezpieczeństwa lub z powodu stosowania określonych standardów (np. HACCP) odradza się używania szklanych tub (ryzyko stłuczenia).

Tuby Philips LED klasy A, podobnie jak wszystkie inne produkty Philips z tej kategorii, są wyposażone w klasyczne trzonki montażowe, dzięki czemu bez trudu można je umieścić w oprawach, w których wykorzystywane były dotychczas świetlówki fluorescencyjne. Wystarczy wyjąć (a następnie zutylizować) stare świetlówki i założyć nowe LED Tube klasy A. Efekty modernizacji powinny być widoczne już na pierwszej fakturze za energię elektryczną.

Lampy mogą być też częścią zintegrowanego systemu sterowania, z pomocą którego można zdalnie zarządzać oświetleniem, a także na bieżąco analizować jego stan techniczny oraz ilość pobieranej energii. Tego typu rozwiązanie pozwala jeszcze bardziej zwiększyć oszczędności płynące z wymiany oświetlenia. Dzięki sensorom umieszczanym w oprawach lampy mogą uruchamiać się i gasnąć o określonych godzinach albo w odpowiedzi na ruch czy zmiany natężenia światła dziennego. Tym samym oświetlenie może być wykorzystywane tylko wtedy, gdy realnie jest potrzebne, nie marnując cennej energii.

Nowe tuby w klasie energetycznej A są dostępne w dwóch wariantach:

• MAS LEDtube 1200mm UE 11.9W 840 T8 EELA
• MAS LEDtube 1500mm UE 17.6W 840 T8 EELA

Więcej informacji o oszczędnościach, jakie może przynieść zastosowanie nowych tub Philips Ultra Efficient LED dostępnych jest w ulotce producenta, dostępnej do pobrania poniżej:

Artykuł Nowe ultrawydajne tuby LED Philips MASTER LEDtube UE T8 w nowej klasie energetycznej A pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.