Artykuł Sznurowadła typu drut 1×1,5 mm2 pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Źródło: Grupa Elektryka prąd nie tyka

Artykuł Źle dobrana moc kabli grzewczych pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Falowniki nazywane są często sterownikami zasilania silników elektrycznych, a dzieje się tak dzięki możliwości regulacji częstotliwości prądu, co w rezultacie doprowadza do regulacji prędkości obrotowej. Jak wiemy, częste zmiany napięcia zasilania wpływają negatywnie na pracę silnika – ze spadkiem napięcia maleją jego obroty. Dlatego możliwość efektywnego sterowania częstotliwością i napięciem zasilania okazuje się istotną zaletą tych urządzeń.

Rodzaje falowników

Podział falowników może być determinowany przez rodzaj zasilania lub wykorzystywaną przez urządzenie metodę sterowania. Stąd wyróżniamy:

• Falowniki jednofazowe, których międzyfazowe napięcie wyjściowe wynosi 230 V. Wynika to z metody zasilania tego typu urządzeń, a więc z jednofazowego zasilania prądem o napięciu 230 V.
• Falowniki trójfazowe, których międzyfazowe napięcie wyjściowe wynosi 230-500 V. Jest to związane z trójfazowym zasilaniem urządzenia napięciem z przedziału od 230 do 500 V.
• Falowniki skalarne, których nazwa pochodzi od rodzaju zaimplementowanego sterowania skalarnego. Może ono mieć charakterystykę liniową, o stałym stosunku napięcia wyjściowego i częstotliwości wyjściowej (u/f = const.); lub charakterystykę kwadratową (U/f²=const.), przy której wzrost częstotliwości powoduje wzrost napięcia w kwadracie.
• Falowniki wektorowe, które często wykorzystują zaawansowane algorytmy sterownia. Wyróżnić możemy tutaj dwa rodzaje sterowania wektorowego: sterowanie Field Oriented Control (polowo-zorientowane) oraz Direct Torque Control (bezpośrednia regulacja momentem).

Falowniki, podobnie jak wszystkie urządzenia elektryczne, cechują się parametrami umożliwiającymi ich klasyfikację. Do najważniejszych parametrów należą:

• Maksymalna moc silnika, która przydziela falownik do konkretnego silnika o mocy, której nie może przekroczyć. Na jej podstawie dobierany jest również przewód zasilający. Wyłącznie prawidłowo skompletowany zestaw zapewni długotrwałą i niezawodną pracę urządzeń.
• Napięcie zasilające, które w zależności od ilości faz zasilania może przyjmować różne wartości. Zakres napięcia zasilania dla falowników mieście się w przedziale od 230 do 500 V AC.
• Napięcie wyjściowe – międzyfazowe napięcie uzależnione od napięcia zasilającego i przyjmujące wartość z przedziału od 230 do 500 V AC.

Projektując ciąg technologiczny warto zwrócić uwagę na liczbę wyjść falownika, temperaturę pracy oraz klasę szczelności. Ponadto należy pamiętać, że falowniki mogą być programowane różnymi metodami, przy użyciu komputera, potencjometru lub klawiatury urządzenia.

Mechanizm doboru przewodów zasilających do falowników

Dobór odpowiedniego okablowania dla urządzeń silnikowych jest o tyle ważny, że zapewnia stabilność oraz gwarancję niezawodności układu. Od przewodów łączących przemienniki częstotliwościowe z silnikiem wymaga się kompatybilności elektromagnetycznej oraz przeciwstawienia się wypadkowemu obciążeniu, jakim mogą zostać obarczone przewody podczas codziennej pracy.

Dobór przewodów do falowników nie dla wszystkich jest prosty, warto zatem skorzystać z danych opracowanych przez producenta. Tabelę opracowano na podstawie mocy falownika (kW), do której przypisano zakres produktów o najkorzystniejszym przekroju żyły (mm).

Oferta TME

W ofercie TME znajdują się falowniki takich firm jak Schneider Electric, Siemens, Eaton Electric czy Invertek Drives oraz dedykowane przewody zasilające przeznaczone do silników i przetwornic częstotliwościowych firmy Helukabel.

Klientom, którzy już wybrali falownik, system automatycznie podpowiada odpowiedni przewód zasilający. Są to przewody serii TOPFLEX, dobrane w oparciu o moc urządzenia.

Artykuł Właściwy dobór przewodów i falowników pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Artykuł Technika łączeniowa w ogrodzie pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

Na miejscu sprawdzamy silnik, jest OK. Demontuje przełącznik… a tam ktoś puścił zasilanie rolety wykorzystując przewód od telefonu/internetu.

Artykuł Problem z roletą pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.

KABLE ZEWNĘTRZNE

1. Główny kabel zasilający

Kabel zasilający musimy położyć pomiędzy złączem energetycznym, które zazwyczaj Zakład Energetyczny montuje w linii bramy naszej posesji, a rozdzielnicą główną obiektu. Zanim dojdziemy do określenia parametrów tego kabla warto wspomnieć o samym poprowadzeniu naszego WLZ-a. Bardzo ważną oraz pomocną rzeczą jest – jeszcze na etapie budowy – przygotowanie odpowiednich przepustów kablowych na wszystkie kable wychodzące na zewnątrz domku, m.in. na kabel zasilający. Ja zazwyczaj zostawiam (jeszcze przed wylaniem posadzek) minimum dwie rury karbowane AROT DVR o średnicy 50mm z pilotem (Rys. 1). Dodatkowo warto też wyprowadzić bednarkę (Rys. 2) w celu poprawienia jakości naszego uziemienia budynku – o ile nie mamy wyprowadzonej bednarki podpiętej do uziomu otokowego budynku.

Przepust kablowy pozwoli nam na późniejszym etapie wprowadzić dodatkowe kable i przewody np. do zasilania bramy wjazdowej, oświetlenia zewnętrznego, kabla do domofonu, internetu, itp. Należy również przygotować odpowiedni wykop pod kabel zasilający (Rys. 3). Głębokość tego wykopu powinna mieć 70-80cm. Warto również wspomnieć, że jeśli kabel przebiega blisko innych mediów (np. gaz, woda), należy umieścić go w dodatkowej rurze osłonowej. Układając kabel w wykopie pamiętajmy aby zasypując go 25cm nad kablem położyć niebieską folię ostrzegawczą. Tyle o samym kładzeniu kabla, przejdźmy zatem do określenia typu i przekroju.

Jak wcześniej pisałem kabel układamy w ziemi, czyli typ naszego kabla to YKY. Jeżeli chodzi o przekrój to tutaj determinuje go przydział mocy, jaki zamówiliśmy w elektrowni. Dla przedziału mocy przyłączeniowej 12-15kW (typowa moc dla domku jednorodzinnego) stosujemy 5x10mm2 (Rys. 4). Powyżej tego przedziału oraz w przypadku znacznych odległości (powyżej 50m) pomiędzy złączem a rozdzielnicą stosujemy 5x16mm2.

Dane techniczne:

• Symbol: YKY5x10, YKY5x16
• Napięcie izolacji: 0,6/1kV
• Ilość żył: 5
• Przekrój żył: 10/16mm2
• Rodzaj materiału żyły: miedz (Cu)
• Temperatura minimalna kabla podczas układania: -5°C
• Temperatury maksymalne podczas zwarć: +160°C
• Promień gięcia: 10 razy średnica kabla
• Tworzywo izolacja: polwinitowa PVC

2. Zewnętrzne kable zasilające

Kable zasilające zewnętrzne typu YKY używamy również do zasilania zewnętrznych odbiorników takich jak np. napęd bramy wjazdowej, oświetlenia zewnętrznego ogrodu, podjazdu czy zasilania altany. Jeżeli chodzi o sposób układania to postępujemy analogicznie jak w przypadku głównego kabla zasilającego. Typowy rodzaj/przekrój kabli stosowanych w instalacjach budynkowych jednorodzinnych to YKY 3×1,5mm2 (Rys. 5), YKY 3×2,5mm2.

Dane techniczne:

• Symbol: YKY3x1,5; YKY3x2,5
• Napięcie izolacji: 0,6/1kV
• Ilość żył: 3
• Przekrój żył: 1,5/2,5mm2
• Rodzaj materiału żyły: miedz (Cu)
• Temperatura na powierzchni przewodu max: 70°C
• Temperatury maksymalne podczas zwarć: +160°C
• Tworzywo izolacja: polwinitowa PVC

3. Zewnętrzne kable sygnałowe/komunikacyjne

Kable zewnętrzne sygnałowe stosujemy do tworzenia sieci komunikacyjnych bezpośrednio w ziemi pomiędzy urządzeniami zewnętrznym i wewnętrznymi w obrębie naszej posesji takimi jak domofony, wideofony, czujniki ruchu, napędy bram, telefony, alarmy itp. Najbardziej typowym kablem jest XZTKMXpw 5x2x0,5.

Zasada kładzenia kabli komunikacyjnych jest analogiczna do kabli energetycznych.

Dane techniczne:

• Typ izolacja: polietylen
• Powłoka: polietylen piankowany
• Materiał żyły: miedź
• Ilość żył: 10 (5x skrętka parowna)
• Przekrój żyły: 0,5 mm2
• Oznakowanie żył: kolorowe
• Typ żyły: drut
• Kolor powłoki izolacyjnej: Czarny

PRZEWODY WYKORZYSTYWANE DO INSTALACJI WEWNĄTRZ BUDYNKOWYCH

1. Przewody płaskie typu YDYp

Przewody płaskie są przeznaczone do wykonywania instalacji wewnątrz budynkowych oraz zewnętrznych (o ile nie są narażone na działanie słońca). Z uwagi na przeznaczenie dzielimy je według dwóch podstawowych kryteriów, tj przekrój kabla oraz ilość żył roboczych w kablu. Tabela nr 1 przedstawia praktyczne zastosowanie przewodów płaskich. Rysunek nr 3 pokazuje przykładowe przewody typu YDYp.

Dane techniczne:

• Żyły: miedziane jednodrutowe klasa 1 okrągłe (RE) wg EN 60228
• Izolacja: polwinit typu TI1
• Powłoka: polwinit typu TM1
• Maksymalna temperatura żyły podczas pracy przewodu: +70° C
• Minimalna temperatura otoczenia dla przewodów ułożonych na stałe: -30° C
• Minimalna temperatura otoczenia przy układaniu przewodów: -5° C
• Maksymalna temperatura żyły podczas zwarcia: +160° C
•  Minimalny promień gięcia: 6 x D, D-średnica zewnętrzna przewodu
• Napięcie probiercze: 2500 V
• Odporność na rozprzestrzenianie płomienia: IEC 60332-1-2

Tab. 1. Praktyczne zastosowanie przewodów płaskich:

Rys.7. Przykładowe przewody płaskie typu YdYp

2. Przewody sygnałowe wewnątrz budynkowe

W obrębie przewodów sygnałowych wyróżniamy przewody wykorzystywane do instalacji teletechnicznych tj. domofonowe, antenowe, internetowe oraz przewody wykorzystywane do instalacji alarmowej budynku. Tabela nr 2 przedstawia praktyczne zastosowanie poszczególnych przewodów z tego zakresu. Rys. 8 pokazuje przykładowe kable komunikacyjne.

Tab. 2. Praktyczne zastosowanie przewodów sygnałowych:

Podsumowanie

W powyższym artykule chciałem pokazać jak kształtuje się przekrój stosowanych w instalacjach budynkowych typowych przewodów i kabli. Ilość typów na pierwszy rzut oka może się wydawać przerażająca, aczkolwiek doświadczenie branżowe pozwala już po kilku wykonanych samodzielnie instalacjach w łatwy sposób zidentyfikować jaki kabel/przewód należy zastosować do wykonania danego obwodu.

Jeśli na co dzień zajmujesz się instalacjami elektrycznymi koniecznie podziel się z nami komentarzem na temat przewodów stosowanych w Twojej pracy.

Artykuł Oznaczenia przewodów i kabli elektrycznych pochodzi z serwisu Elektryka Prąd Nie Tyka - instalacje elektryczne w praktyce.