Przeciwpożarowy wyłącznik prądu (PWP) to urządzenie, które w razie pożaru odcina zasilanie elektryczne budynku lub strefy pożarowej – z wyjątkiem obwodów zasilających instalacje niezbędne podczas akcji ratowniczej. Przepisy wymagają go w strefach pożarowych o kubaturze powyżej 1000 m³ oraz w strefach zawierających strefy zagrożone wybuchem. Wyjaśniamy, z czego składa się PWP, co mówią przepisy i jak dobrać odpowiednie rozwiązanie (na przykładzie certyfikowanych systemów D+H Polska).
Czym jest przeciwpożarowy wyłącznik prądu (PWP)?
Przeciwpożarowy wyłącznik prądu służy do szybkiego i bezpiecznego odłączenia zasilania w sytuacji pożaru. Dzięki temu ogranicza się zagrożenia elektryczne podczas akcji ratowniczo-gaśniczej, a jednocześnie zachowane jest zasilanie urządzeń niezbędnych podczas pożaru, np. oświetlenie awaryjne, oddymianie czy pompy pożarowe.
PWP nie jest zwykłym wyłącznikiem głównym. To element systemu ochrony przeciwpożarowej budynku, którego zakres działania wynika z projektu.
Z czego składa się PWP?
Funkcję przeciwpożarowego wyłącznika prądu realizuje zestaw trzech urządzeń:
- Urządzenie uruchamiające (UU PWP) – inicjuje odłączenie zasilania, najczęściej jest to ręczny przycisk przy wejściu do budynku.
- Urządzenie wykonawcze (UW PWP) – fizycznie odłącza zasilanie za pomocą wyłącznika lub rozłącznika.
- Urządzenie sygnalizujące (US PWP) – optycznie potwierdza, że zasilanie zostało odłączone. To kluczowa informacja dla straży pożarnej przed rozpoczęciem akcji.
Kiedy przeciwpożarowy wyłącznik prądu jest wymagany?
Montaż PWP jest wymagany przepisami techniczno-budowlanymi (tzw. warunkami technicznymi). Stosuje się go w strefach pożarowych o kubaturze przekraczającej 1000 m³ oraz w strefach pożarowych zawierających strefy zagrożone wybuchem – niezależnie od kubatury.
Przepis dotyczy kubatury strefy pożarowej, a nie całego budynku. O obowiązku decyduje więc podział obiektu na strefy pożarowe.
Jakie jeszcze wymagania stawiają przepisy?
- Zakres odłączenia – PWP odcina zasilanie wszystkich obwodów z wyjątkiem tych, które zasilają instalacje i urządzenia niezbędne podczas pożaru. Ich listę określa projekt.
- Brak samoczynnego załączenia drugiego źródła – odcięcie prądu nie może automatycznie uruchamiać innego źródła zasilania, np. agregatu prądotwórczego. Wyjątkiem jest źródło zasilające oświetlenie awaryjne.
- Lokalizacja i oznakowanie – PWP umieszcza się w pobliżu głównego wejścia do obiektu lub złącza i odpowiednio oznakowuje.
Dlaczego warto wybrać certyfikowany PWP?
PWP jest urządzeniem bezpośrednio związanym z bezpieczeństwem ludzi i ratowników. Dlatego przy wyborze liczy się nie tylko prąd znamionowy, ale też dokumenty potwierdzające właściwości użytkowe: krajowy certyfikat stałości właściwości użytkowych (KCSWU) i krajowa deklaracja właściwości użytkowych (KDWU). Pozwalają one projektantowi i wykonawcy sprawdzić, czy urządzenie spełnia wymagania projektu, i ułatwiają odbiór instalacji.
Takie dokumenty mają certyfikowane przeciwpożarowe wyłączniki prądu DH-PWP-1 firmy D+H Polska – producenta systemów oddymiania i zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Przeciwpożarowe wyłączniki prądu D+H Polska
System DH-PWP-1 jest dostępny w konfiguracjach standardowych i dobieranych do projektu, a także jako gotowe zestawy DH-PWP-1-PLUS.
DH-PWP-1 – konfiguracje standardowe i projektowe
Zestaw obejmuje urządzenie wykonawcze (UW) i urządzenie sygnalizujące (US). Współpracuje z dostępnymi na rynku urządzeniami uruchamiającymi, np. ręcznym przyciskiem PWP, który dobiera się osobno.
- zakres prądowy do 630 A,
- aparat: wyłącznik lub rozłącznik, liczba biegunów zależna od konfiguracji,
- napięcie przełączania 230/400 V AC,
- obudowy poliestrowe lub stalowe, stopień ochrony min. IP54
Możliwość indywidualnego doboru konfiguracji sprawdza się szczególnie w obiektach, w których instalacja elektryczna lub rozwiązania przeciwpożarowe wymagają indywidualnego podejścia.
DH-PWP-1-PLUS – gotowe zestawy
Wersja PLUS to kompletne zestawy z rozłącznikiem, dostępne w czterech wariantach prądowych:
- DH-PWP-1-PLUS R 63-100 A,
- DH-PWP-1-PLUS R 125-160 A,
- DH-PWP-1-PLUS R 200-250 A,
- DH-PWP-1-PLUS R 400 A
W zestawie znajdują się przycisk uruchamiający (UU) i urządzenie sygnalizujące (US). Dodatkowo wersja PLUS ma:
- dedykowany obwód pożarowy (maks. 32 A) dla urządzeń, które muszą działać podczas pożaru,
- bezpotencjałowe wyjście NO/NC (5 A / 230 V AC) do przekazania informacji o stanie PWP, np. do systemu sygnalizacji pożarowej lub BMS,
- wybór zasilania automatyki – z obwodu przed PWP lub ze źródła zewnętrznego, np. rozdzielnicy pożarowej.
DH-PWP-1 czy DH-PWP-1-PLUS – porównanie
| DH-PWP-1 | DH-PWP-1-PLUS | |
| Zakres prądowy | do 630 A | 63-400 A (4 warianty) |
| Aparat | wyłącznik lub rozłącznik | rozłącznik |
| Przycisk UU w zestawie | nie (dobierany osobno) | tak |
| Dedykowany obwód pożarowy | opcja w wersji niestandardowej | tak (maks. 32 A) |
| Wyjście NO/NC | opcja w wersji niestandardowej | tak |
| Charakter rozwiązania | konfiguracje standardowe i dobierane indywidualnie | zestawy o określonej konfiguracji i wyposażeniu |
Jak dobrać przeciwpożarowy wyłącznik prądu?
Dobór PWP wynika z projektu urządzenia przeciwpożarowego. Przed wyborem sprawdź:
- prąd znamionowy i napięcie instalacji,
- rodzaj aparatu – wyłącznik czy rozłącznik,
- sposób uruchamiania i sygnalizacji oraz miejsce montażu przycisku,
- obwody, które muszą zachować zasilanie podczas pożaru,
- potrzebę integracji z systemem sygnalizacji pożarowej lub BMS,
- warunki pracy i wymagany stopień ochrony obudowy,
- dokumenty – KCSWU i KDWU.
- FAQ – najczęstsze pytania o PWP
Czy PWP odłącza całe zasilanie budynku?
Nie. PWP odłącza wszystkie obwody poza tymi, które zasilają instalacje i urządzenia niezbędne podczas pożaru, np. oświetlenie awaryjne czy oddymianie.
Gdzie montuje się przeciwpożarowy wyłącznik prądu?
Urządzenie uruchamiające PWP montuje się w pobliżu głównego wejścia do obiektu lub złącza i oznakowuje tabliczką „Przeciwpożarowy wyłącznik prądu”.
Czym różni się wyłącznik od rozłącznika w PWP?
Wyłącznik jest aparatem zdolnym do przerywania także prądów zwarciowych i zwykle ma wyzwalacze nadprądowe, więc może pełnić również funkcję zabezpieczenia. Rozłącznik służy do łączenia i odłączania obwodu w warunkach roboczych – ochronę przed przeciążeniem i zwarciem muszą wtedy zapewnić inne, odpowiednio dobrane zabezpieczenia instalacji.
Czy PWP jest wymagany w każdym budynku?
Nie. Decyduje kubatura strefy pożarowej (powyżej 1000 m³) lub obecność strefy zagrożonej wybuchem. W przypadku stref zagrożonych wybuchem obowiązek nie zależy od kubatury.
Jakie dokumenty powinien mieć PWP?
Certyfikowany PWP powinien mieć krajowy certyfikat stałości właściwości użytkowych (KCSWU) i krajową deklarację właściwości użytkowych (KDWU).
Ważne informacje
Przeciwpożarowy wyłącznik prądu jest wymagany przepisami w strefach pożarowych powyżej 1000 m³ i w strefach zagrożonych wybuchem. Przy wyborze liczą się parametry instalacji, obwody, które muszą działać podczas pożaru, oraz certyfikaty. D+H Polska oferuje zarówno konfigurowany system DH-PWP-1 do 630 A, jak i gotowe zestawy DH-PWP-1-PLUS z przyciskiem i sygnalizatorem w komplecie.
Parametry poszczególnych wariantów, certyfikaty KCSWU i KDWU oraz dokumentację techniczną znajdziesz na stronie D+H Polska.
